X
تبلیغات
پیام آزمایشگاه - دیابت
تاريخ : سه شنبه 3 فروردین1389 | 15:55 | نویسنده : محسن

دیابت

دیابت چه نوع بیماری است؟

دیابت یا مرض قند، بیماری مزمنی است که در آن نظم سوخت و ساز قند در بدن مختل می شود. به همین غلظت قند خون افزایش می یابد که مربوط به کمبود یا عدم فعالیت هورمون انسولین (مترشحه از پانکراس) می باشد.

نشانه های بیماری دیابت چیست؟

بیماری دیابت در مراحل اولیه، علامت بارزی ندارد. ولی به تدریج که پیشرفت نمود، ممکن یک یا چند نوع از علائم زیر ظاهر شود:
تکرر ادرار، تشنگی زیاد، کاهش وزن بدن، گرسنگی، ضعف بینایی، خارش و بی حسی دست و پا و خشکی زیاد پوست، تاخیر در ترمیم زخم و عفونتهای مکرر

نسبت شیوع دیابت چقدر است؟

طبق آمار ارائه شده توسط سازمان بهداشت جهانی 150 میلیون نفر در جهان گرفتار دیابت هستند. در ایران حدود 3 میلیون بیمار دیابتی شناسایی شده است و چون بخش اعظم مبتلایان، خبر از بیماری خود ندارند، نمی توان آمار دقیقی ارائه نمود. در عین حال به نظر می رسد که حداقل 5 تا 6 درصد جمعیت به نحوی از دیابت و عوارض آن رنج می برند. این نسبت در بعضی از نقاط کشور به علت تغذیه و روش زندگی نامناسب، تا 10% نیز گزارش شده است.

عوارض بیماری دیابت چیست؟

افراد دیابتی که بیماری قند آنها منترل نگردد، با عوارض گوناگونی از جمله بیماری قلبی-عروقی روبرو می شوند. خطر سکته های قلبی و مغزی در مبتلایان به دیابت حدود 2 تا 5 برابر بیشتر از افراد غیر دیابتی است. بیش از نیمی از بیماران دیابتی دارای فشار خون بالا هستند و حدود 60 تا 70 درصد آنها در معرض ضایعات عصبی مانند بی حسی موضعی، مورمور دست و پا و تنبلی دستگاه گوارش قرار دارند. دیابت کنترل نشده می تواند به مویرگهای چشم و کلیه ها صدمه زده و انسان را به کوری و یا از کارافتادگی کلیه ها دچار نماید. زخم هایی که در پای افراد دیابتی به وجود می آید، ممکن است به علت عفونت به قطع عضو منجر شود.

انواع دیابت و عوامل ابتلا به آن کدامند؟

انواع دیابت شامل دیابت نوع 1 است که حدود 5 تا 10 درصد انواع دیابتها را در بر می گیرد. در این گروه از بیماران، غلظت و فعالیت انسولین بدن صفر یا بسیار ناچیز است. علت بروز این نوع دیابت کاملا مشخص نشده است. ولی وراثت و اختلالات سیستم دفاعی بدن را عامل عمده ای می دانند که زمینه تخریب سلولهای انسولین ساز پانکراس (سلولهای بتا) را فراهم می کنند. دیابت نوع 2 به علت کمبود ترشح انسولین و افزایش مقاومت بدن به انسولین ظاهر می شود و حدود 90 تا 95 درصد انواع دیابت ها را در بر می گیرد. عوامل عمده بروز این نوع دیابت عبارتند از:
چاقی (با معیار بیش از 25) و افزایش قطر کمر در ناحیه شکم (بیش از 100 سانتی متر) و عدم فعالیت جنسی، سن بالا، زمینه های ارثی و سابقه خانوادگی (داشتن پدر، مادر، خواهر یا برادر دیابتی) و روش زندگی نا مناسب (تغذیه بد با افزایش چربی های خون) و فشار خون بالا (بیش از 140/80)
دیابت های نامشخص با زمینه های ارثی مختلف که ممکن است در اثر جراحی، مصرف بعضی از داروها، ضعف تغذیه و یا عفونت به نوعی دیابت نامشخص به وجود آید.

تشخیص دیابت چگونه انجام می گیرد؟

بیماری دیابت با افزایش قند خون مشخص می شود. در این خالت بیمار احساس تشتگی کرده و تکرر ادرار پیدا می کند. پزشک با مشاهده این علامات، مشکوک به دیابت شده و درخواست آزمایش می کند. چون مراحل اولیه بیماری که ممکن است سالها نیز به طول انجامد، اکثرا بدون علامت است، کارشناسان توصیه می کنند همه افراد بالای 45 سال و همچنین وابستگان نسبی و نزدیک بیمار باید حداقل هر 2 یا 3 سال یک بار آزمایش قند خون انجام دهند.

غلظت طبیعی قند خون چقدر است؟

در حالت ناشتا، غلظت طبیعی قند خون از 70 تا 110 میلی گرم درصد تغییر می کند. افراد با غلظت خونی بین 100 تا 125 میلی گرم درصد، غیر طبیعی محسوب می شوند و باید تحت مراقبت قرار گیرند. قند خون بیش از 125 میلی گرم درصد چنانکه ادامه پیدا کند، منجر به دیابت خواهد شد.

معیار قطعی تشخیص دیابت چیست؟

تا کنون مجامع تخصصی بین المللی، افرادی را که قند خون ناشتای آنها بیش از 140 میلی گرم درصد می بود، دیابتی معرفی می کردند. این معیار اخیرا به 126 میلی گرم درصد کاهش یافته است. یعنی کسانی که قند خون ناشتای آنها بیش از 126 میلی گرم درصد و یا قند خون غیر ناشتای آنها بیش از 200 میلی گرم درصد باشد و تکرار آزمایش نیز این نتایج را تایید کند، دیابتی محسوب خواهند شد. بعضی از پزشکان برای تشخیص دیابت، از تست تحمل گلوکز استفاده می کنند. یعنی به افراد مشکوک، در حال ناشتا 75 گرم گلوکز در آب حل شده می خورانند. چنانکه دو ساعت بعد غلظت قند خون آنها به بیش از 200 میلی گرم درصد برسد، دیابتی معرفی خواهند شد. برای تشخیص دیابت دوران حاملگی نیز دستورالعمل جداگانه ای وجود دارد.

شرایط آزمایش قند خون چیست؟

برای این آزمایش بیمار باید حداقل 8 ساعت ناشتا بوده و از صرف غذا و آشامیدنی ها به جز آب پرهیز کند.

درمان دیابت چگونه انجام می گیرد؟

متاسفانه در حال حاضر درمانی برای دیابت وجود ندارد. ولی مطالعات وسیعی در زمینه پیشگیری و مراقبت صحیح از بیماران در جریان است. تحقیقاتی که در زمینه درمان انجام می گیرد، بیشتر در جهت پیوند پانکراس، پیوند سلولهای بتا و ساخت پانکراس مصنوعی وهمچنین تزریق ژن می باشد. در عین حال نتایج به دست آمده از تحقیقات روز نیز بدون وقفه در اختیار بیماران قرار می گیرد. در روش نوین درمان سعی می شود که قند خون بیمار همیشه در حد طبیعی نگه داشته شود. لذا بیماران با آموزشهای لازم و دستورالعمل های پزشکی و حفظ رژیم دارویی و غذایی سالم و انتخاب روش صحیح زندگی می توانند سلامت خود را تعیین کنند.
بیماران مبتلا به دیابت نوع 1، با توجه به نقصان شدید انسولین خون آنها باید تحت نظر کلینیک های تخصصی که مجهز به امکانات آموزشی و مشاوره های درمانی و تغذیه ای هستند، درمان شوند. با رعایت رژیم غذایی محاسبه شده و ادامه فعالیت های فیزیکی و اجرای برنامه های ورزشی، تزریق مرتب انسولین، اندازه گیری قند خون (روزانه چند بار) و همچنین HbA1c هموگلوبین ا وان سی (هر 2 تا 3 ماه یکبار) موفقیت درمان حتمی خواهد بود.
برای درمان دیابت نوع 2 باید رژیم غذایی و دستورالعمل پزشک کاملا رعایت گردد. فعالیت جسمی بیمار تنظیم شود. آزمایش قند خون (روزانه چند بار) ودر صورت لزوم، تزریق انسولین (خدود 40% بیماران نیاز به تزریق انسولین دارند) مرتبا انجام شود و هموگلوبین ا وان سی (هر 2 تا 3 ماه یکبار) آزمایش شود.

"هموگلوبین ا وان سی" چه نوع آزمایشی است؟

چنانکه اشاره شد روش نوین درمان دیابت، بر اساس کنترل نوسانات شدید قند خونو حفظ آن در محدوده طبیعی پایه گذاری شده است. برای این منظور و برای کسب اطمینان از حفظ دراز مدت قند خون در حد مورد نظر، پزشکان به اندازه گیری هموگلوبین قندی خون تاکید می کنند. هموگلوبین قندی خون که به نام هموگلوبین ا وان سی نیز شناخته می شود، ماده ای است از ترکیب قند خون با هموگلوبین موجود در گلبولهای قرمز (با عمر متوسط 120 روز) ساخته می شود. در فاصله زمان عمر گلبولها هر چه غلظت قند خون بیشتر باشد، نسبت درصد هموگلوبین ا وان سی بیشتر خواهد بود. بنابراین با اندازه گیری آن می توان غلظت متوسط قند خون را در مدت 2 تا 3 ماه گذشته مشخص نمود. با انجام این آزمایش می توان پی برد که آیا بیمار توانسته است در این مدت دستورالعمل های پزشک را به خوبی اجرا کرده و غلظت قند خون خود را کنترل کند یا خیر؟
میزان هموگلوبین ا وان سی در محدوده 7% بهترین نتیجه ای است که پزشک را از نظر درمان و بیمار را از نظر رعایت دستورالعمل های داده شده مطمئن می سازد. تحقیقات پر خرجی که در سالهای اخیر به نتیجه رسیده است، بیانگر این واقعیت می باشد که تلاش بیمار در حفظ غلظت قند خون و همگلوبین ا وان سی خونخود در حد طبیعی، می تواند 50 تا 65 درصد از ضایعات بیماری مانند صدمات چشمی و عوارض قلبی و کلیوی جلوگیری کند. بنابراین اندازه گیری مرتب هموگلوبین ا وان سی برای همه افراد دیابتی ضروری می باشد. اخیرا روش حساس اندازه گیری میکروآلبومین ادرار جهت بررسی سلامت دراز مدت کلیه ها معرفی شده است. لازم است بیمارانی که بیش از 5 سال سابقه دیابت دارند، سالیانه یک یا دو بار این آزمایش را انجام دهند.

هیپوگلیسمی (کم قندی) چیست؟

قند خون افراد سالم همواره در محدوده 70 تا 110 میلی گرم درصد ثابت بوده و به ندرت کاهش می یابد. با مصرف بیش از حد انسولین، ممکن است غلظت قند خون بیمار دیابتی تا 40 میلی گرم درصد کاهش شدید قند خون که اصطلاحا "هیپوگلیسمی" نامیده می شود، برای سلولهای بدن به خصوص سلول های مغز مضر بوده و منجر یه اغما می گردد. بنابراین بیماران تحت درمان با انسولین باید همواره مقداری قند (حدود 15 گرم) به همراه داشته باشند تا در صورت لزوم از آن استفاده کنند. با کاهش قند خون تا حدود 50 تا 60 میلی گرم درصد، بیمار احساس ضعف، لرزش و عرق سرد می کند. تعادل فکری او به هم خورده و با اشکال تکلم روبرو می شود.



امکانات وب

  • دانلود فیلم
  • دانلود نرم افزار
  • قالب وبلاگ